Πίσω στις περασμένες εκθέσεις
 
   Αστρολάβος δεξαμενή - 03.11.06 - 02.12.06

Την Παρασκευή 3 Νοέμβρη 2006 εγκαινιάζονται στον «ΑΣΤΡΟΛΑΒΟ Δεξαμενή» (Ξανθίππου 11, Κολωνάκι, τηλ:210 7294342, 3, fax : 210 7293317) τρεις ατομικές εκθέσεις.

Στο κάτω επίπεδο της αίθουσας θα παρουσιαστούν εν ίδει αναδρομικής έκθεσης, έργα του Έλληνα καλλιτέχνη της διασποράς, Αριστόδημου Kaldis (1899 - 1979) . Στο μεσαίο επίπεδο της αίθουσας θα παρουσιάσει ζωγραφικά έργα και κολάζ του, ο Νάνος Βαλαωρίτης , ενώ στο επάνω επίπεδο της αίθουσας θα εκτίθενται έργα μικτής τεχνικής , κατασκευές και κόσμημα της Νατάσας Χριστέλη.

Η ζωγραφική του Αριστόδημου Καλδή ( Kaldis ), πάνω από ζωγραφική αναπαράσταση και πάνω από αφαιρετική προσέγγιση του εκάστοτε θέματος-πηγής έμπνευσης των έργων του, αποτελεί κυρίως ένα καταστάλαγμα ψυχικών και συναισθηματικών εκφάνσεων όλων εκείνων των ευαίσθητων δονήσεων που μόνο το μάτι, η ψυχή και η φαντασία του καλλιτέχνη μπορούν να συλλάβουν και να μετουσιώσουν με ένα μοναδικό τρόπο, σε τέχνη.

Ο Καλδής έχοντας εγκαταλείψει σε νεαρή ηλικία την Ελλάδα, προκειμένου να μεταβεί και να διαμείνει μόνιμα στις Η.Π.Α. ενσωματώθηκε γρήγορα στη διεθνή καλλιτεχνική κοινότητα της εποχής του, γνωρίζοντας, συναναστρεφόμενος και εν συνεχεία συνεκθέτοντας με σπουδαίες μορφές της παγκόσμιας Ιστορίας της Τέχνης του 20 ου αιώνα, όπως οι: Α. Gorgy , Y . Kline , W . De Κ ooning , J . Pollock , D . Rivera , M . Rothko κ.α. Βέβαια η εισχώρησή του στην αμερικανική καλλιτεχνική σκηνή και κουλτούρα που εξέφραζε τις πρωτοπορίες της εποχής, δεν αλλοίωσε ούτε στο ελάχιστο όλες εκείνες τις μνήμες, εικόνες, παραστάσεις, βιωματικές καταστάσεις ή και ανέκφραστες εσωτερικές αισθήσεις, που εξέπεμπε ή συμβόλιζε η Ελλάδα για τον καλλιτέχνη. Το στίγμα της ιδιαίτερης πατρίδας του, το οποίο ο Καλδής έφερε μέσα του και προέβαλε στη ζωγραφική του, έμοιαζε να στοιχειώνει κάθε του έργο, ακόμη και εκείνα τα εντελώς αφαιρετικά, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο. Και αυτή η βαθύτερη εσωτερική του ανάγκη να αποδώσει έντεχνα, με μέθοδο και ελευθερία μαζί, τις δικές του πολύ προσωπικές εικόνες-αναμνήσεις-φαντασίες, για τα διαφορετικά τοπιογραφικά σκηνικά της Ελλάδας, ήταν ίσως και το στοιχείο-κλειδί που έκανε τη ζωγραφική του να ξεχωρίσει και τον ίδιο να θεωρείται ένας απ' τους πιο αυθεντικούς δημιουργούς της εποχής του.

Το ελληνικό τοπίο ως πηγή έμπνευσης, εκπεφρασμένο ζωγραφικά μέσα από τη γλώσσα του αφηρημένου εξπρεσιονισμού, αποτέλεσε τον βασικό θεματογραφικό άξονα της εργογραφίας του. Τα έργα του, ημιαφαιρετικές βουκολικές συνθέσεις, με τίτλους όπως: « Black mountain - Psara », « Black mountain - Ydra », « Aegean landscape », « Study for Off Mykonos » κ.α., διαθέτουν ένα πολύ προσωπικό ιδίωμα τόσο σε σχεδιαστικό όσο και σε χρωματικό επίπεδο. Το φως, το τοπίο, η χαρά και η απλότητα της ζωής την εποχή εκείνη στη Ελλάδα, μετουσιώνονται σε ζωγραφική, μέσα από τις επιρροές του Αφηρημένου Εξπρεσσιονισμού.

Ο Καλδής όχι τυχαία, αλλά πολύ συνειδητά μπορούσε να ενώνει, να συγκεράζει και να προβάλλει με φαινομενική απλότητα, αυθορμητισμό και μια πρόδηλη αμεσότητα, το απλό με το έντεχνο, το πνευματικό με το υλικό, το σχέδιο με τη φόρμα, το χρώμα με την απουσία χρώματος, το πλήρες με το κενό. Η ικανότητά του να χειρίζεται άριστα τα αντιδιαμετρικά αντίθετα αυτά στοιχεία, προέρχονταν από βαθιά γνώση και μελέτη της ζωγραφικής, όχι μόνο σε πρακτικό, αλλά και σε θεωρητικό επίπεδο. Ήταν γνωστός για τα θεωρητικά κείμενά του στο περιοδικό « It is » (εκδ. από τον Philip Pavia ), καθώς και τις διαλέξεις του σε διάφορα Πανεπιστήμια των Η.Π.Α. Η φαινομενική λοιπόν αφέλεια των συνθέσεών του, απαντά στην εσωτερική αναγκαιότητα του ανθρώπου-καλλιτέχνη για μία τέχνη που να εκπέμπει την απλότητα, μέσα από μια διαδικασία ζωγραφικής εξεικόνισης-γλώσσας, που αντιπαρέρχεται κάθε ίχνος ακαδημαϊσμού και συντάσσεται με τον αυθορμητισμό και την πηγαιότητα της ζωγραφικής έκφρασης των παιδιών. Παραμένει παρ' όλ' αυτά, προϊόν βαθύτερων εγκεφαλικών και καλλιτεχνικών διεργασιών και αναζητήσεων.

Το σχέδιο στα έργα του Καλδή μοιάζει να φωνάζει ότι ο κόσμος είναι απλός. Τα διαφορετικά στοιχεία-μοτίβα του, εξαντλούν τα βασικά σχήματα, κύκλο - τρίγωνο - καμπύλη, που εναλλασσόμενα μεταξύ τους, εναλλάσσουν στην επιφάνεια του πίνακα εντάσεις, κορυφώσεις και ηρεμία. Ο καλλιτέχνης αγαπάει τις ελεύθερες πινελιές. Δημιουργεί σχήματα απλά και περίεργα μαζί. Το σχέδιο δεν είναι ποτέ συγκεκριμένο, περιοριστικό. Τα περιγράμματα είναι σχεδόν ανύπαρκτα. Οι διαφορετικοί χρωματικοί όγκοι που αντιστοιχούν σε διαφορετικά μορφολογικά στοιχεία, συνορεύουν μεταξύ τους άναρχα. Ο Καλδής προτιμά εμφανώς αντί των συγκεκριμένων γραμμών, τις ανοιχτές επιφάνειες χρώματος και αυτή του η επιλογή θα μπορούσε να εννοηθεί και ως μια κοινωνιολογικού χαρακτήρα μεταφορική εικαστική προσέγγιση για τον κόσμο, σε σχέση με το γνωστό ρητό του Ηράκλειτου: «Τα πάντα ρει». Έτσι και στη ζωγραφική του Καλδή, ο θεατής έχει την αίσθηση ότι τα πάντα ρέουν, τίποτα δεν είναι στατικό ή αναλλοίωτο. Στο σημείο αυτό διακρίνουμε έναν εσωτερικό διάλογο του καλλιτέχνη, με κάποια από τα κινήματα της πρωτοπορίας της εποχής, σε σχέση με την ελευθερία της πινελιάς και την εναπόθεση-παράθεση των διαφορετικών χρωμάτων το ένα δίπλα στο άλλο.

Οι καταβολές της βυζαντινής τέχνης, της υψηλής αυτής ζωγραφικής τέχνης, τους θησαυρούς της οποίας σοφά αξιοποίησαν πρωταρχικά οι καλλιτέχνες της Ρωσικής Πρωτοπορίας και στη συνέχεια οι Πριμιτίφ και οι λοιποί καλλιτέχνες του Μοντερνισμού και της Αφαίρεσης, που είχαν να κάνουν με τη Μη-ρεαλιστική προοπτική οργάνωση του ζωγραφικού χώρου - την ουσιαστική δηλαδή διάζευξη της ζωγραφικής εικόνας από την ορατή πραγματικότητα -, την επιπεδότητα των Όγκων, τη Σημασιολογική - Αξιολογική απόδοση της κλίμακας κάποιων μορφών και αντικειμένων, και τέλος το Χρώμα, το οποίο είναι φαινομενικά μόνο συμβατό με το πραγματικό χρώμα του κάθε στοιχείου, αλλά ουσιαστικά εντελώς αντιρρεαλιστικό? είναι βασικά στοιχεία της ζωγραφικής του Καλδή. Τα χρώματα που επιλέγει και χρησιμοποιεί αποτελούν ίσως το υπέρτατο επίτευγμα της ζωγραφικής του γλώσσας. Σε κάποια έργα του οι χρωματικές επιλογές του καλλιτέχνη εκπέμπουν τον ερωτισμό της παλέτας του Matisse . Σε κάποια άλλα θυμίζουν τον μη ρεαλιστικό χρωματικά κόσμο του Bonnard , ενώ τέλος σε άλλα διαθέτουν την εσωτερικότητα των γαιωδών τόνων που αγαπούσε ο Cezanne . Πάντως όπως και να' χει, το χρώμα στη ζωγραφική για τον Καλδή, εκπέμπει τη χαρά της ζωής και την αγάπη για το ίδιο το ζωγραφικό του αντικείμενο.

Η ζωγραφική του αποτελεί χωρίς υπερβολή έναν συνεχή διάλογο με την Ιστορία της Τέχνης, σύγχρονη ή και παλαιότερη του δημιουργού. Μέσα από το χθες και το σήμερα της εποχής του, ο Καλδής έβλεπε το αύριο. Γι' αυτό και το έργο του δεν παύει ποτέ να είναι διαχρονικό.


«Οτιδήποτε ζωγραφίζει ο Καλδής είναι επενδυμένο με το πάθος και την υπερβολή της προσωπικότητάς του, που αποδίδεται στην ανεξέλεγκτη έκρηξη συναισθημάτων και την ενθουσιώδη εκκεντρικότητά του»

3 Μαΐου 1979, New York Times
από τον επιτάφιο λόγο του C . Gerald Fraser

Γεννήθηκε στις 15 Αυγούστου 1899 από τον Ευστράτιο και την Ουρανία Καλδή, στη Δεκέλεια (Τουρκία) και μεγάλωσε στη Μυτιλήνη της Λέσβου, στην Ελλάδα. Τελείωσε το γυμνάσιο στη Λέσβο και το Ευαγγελικό διδασκαλείο στη Σμύρνη.

1915 Αναλαμβάνει τη διεύθυνση της ναυτιλιακής εταιρίας Καλδής.

1917 Μεταναστεύει στη Βοστώνη, Μασαχουσέτη, μέσω Newport News , Βιρτζίνια.

1919 Επισκέπτεται το Παρίσι.

1917-1922 Δουλεύει ως εργάτης και διερμηνέας στη Hood Rubber Company Watertown .

1920 Σπουδάζει συγγραφή και οικονομικά στο Lassale Business College και διδάσκεται Αγγλική Φιλολογία σε νυχτερινό σχολείο.

1930-35 Μεταναστεύει στη Νέα Υόρκη, γίνεται οικονομολόγος στην Ένωση Εργαζομένων σε ξενοδοχεία και αλυσίδες εστιατορίων και ηγείται της απεργίας Waldorf - Astoria .

1934 Γνωρίζει την κριτικό τέχνης Laurie Elaine Eglington και εκδότρια του Art News στο σπίτι της χορεύτριας Maria Theressa , θετής κόρης της Isadora Duncan . Τρεις μήνες αργότερα παντρεύεται την Laurie Elaine Eglington .

1935-38 Ορίζεται υπεύθυνος στη συγγραφή και διαχείριση στον τομέα Τοιχογραφίας του Art Project ( WPA ) στην Νέα Υόρκη? γνωρίζει τους Kline , Gorky , Rothko και De Kooning .

1938-39 Ταξιδεύει σε Αγγλία, Γαλλία, Ιταλία και Ελλάδα για οικογενειακούς λόγους.

1940 Η Laurie Eglington Kaldis παίρνει διαζύγιο και μετακομίζει στις ΗΠΑ με τον γιο της Guy , όπου εργάζεται ως βοηθός των Andrew Ritchie και Gordon Washburn. Ο Καλδής πλέον εργάζεται αποκλειστικά σα ζωγράφος στην Νέα Υόρκη.

1941 Δεκέμβριος, στην πρώτη ατομική του έκθεση στην Artists Gallery , ο γιατρός Albert Barnes αγοράζει το Negro Looking at Modern Art . Έτσι γίνεται ο πρώτος καλλιτέχνης που τιμάται κατά αυτόν τον τρόπο.

1942 Νοέμβριος, ατομική έκθεση στην Carlen Galleries , Φιλαδέλφεια.

1944 -1950 Carnegie Hall: Key to Modern Art Series. Συμμετέχει ο De Kooning , ο οποίος χειρίζεται το μηχάνημα προβολής slides .

1946 Γίνεται καθηγητής στο Rand School .

1948 Μάιος, συμμετέχει σε ομαδική έκθεση στην Artists Gallery .

1950 Συμμετέχει σε ομαδική έκθεση στο Washington Square Inn .

1951 Συμμετέχει σε ομαδική έκθεση στην Artists Gallery

Νοέμβριος, διάλεξη για τον Leonardo da Vinci , Πανεπιστήμιο Miami , Florida

Δεκέμβριος, ατομική έκθεση στην Artists Gallery .

1956 Σεπτέμβριος, Reunion on Lexington Avenue , Artists Gallery .

1957 Απρίλιος, μεγάλη φωτογραφία του Καλδή με κασκόλ, εξώφυλλο στο Village Voice

Οκτώβριος, The Τ hirties , ομαδική έκθεση με Pollock , Krasner , De Kooning , Brandt , Davis , Graham , Gorky , Kline , Reinhardt , Resnick , Rothko , στην Poindexter Gallery .

1957-1959 Άρθρα στο It is , δημοσιευμένα από τον Philip Pavia .

1959 19 Απριλίου, ολοσέλιδη φωτογραφία στο κυριακάτικο ένθετο περιοδικό των N . Y . Times

Απρίλιος, ατομική έκθεση στην Steward - Marean Gallery

Νοέμβριος, άρθρο με Color Plates στο Art News

Νοέμβριος, Rome - N . Y . Foundation , εισαγωγή από τον Herbert Read .

1962 Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης, Spolero International Exhibition , περιοδική έκθεση για ένα χρόνο

Οκτώβριος, Ατομική έκθεση στην Kornblee Gallery

Νοέμβριος, Ζωγραφική για το εξώφυλλο του Art News .

1964 Ατομική έκθεση στην Kornblee Gallery .

1965 Ιούνιος , Festival of Two Worlds, Spoleto Exhibit

Σεπτέμβριος , Μουσείο Hecksher, Huntington, Long Island.

1966 Art USA Show , New York Coliseum

Αύγουστος, γίνεται επίτιμος καθηγητής στο University of Oregon . Ατομική έκθεση στην γκαλερί Kornblee.

1971 Work - shop στη Σάμο, διδάσκει στην Πυθαγόρειο Σχολή Καλών Τεχνών.

1974 118 Artists στην Landmark Gallery 1974, 1975.

1975 Τιμητική διάκριση από το Μουσείο Guggenheim στη ζωγραφική.

1977 Μάιος, ΝΟΕΜΑΤΑ , Μουσείο Brooklyn , ομαδική έκθεση Ελληνοαμερικανών καλλιτεχνών

Σεπτέμβριος, ατομική έκθεση στην Kornblee Gallery

Νοέμβριος, ομαδική έκθεση με De Kooning , Krasner , Brandt στο Philadelphia College of Art , ακολουθεί διάλεξη.

1978 Δεύτερη τιμητική διάκριση από το Guggenheim . WPA Show στην Grey Art Gallery, New York University

Νοέμβριος, ατομική έκθεση στην Grimaldis Gallery , Βαλτιμόρη. Διάλεξη στο Maryland College of Art

Νοέμβριος 23, διάλεξη στο Parsons School .

1979 2 Μαΐου, πεθαίνει σε ηλικία 79 ετών.

1993 12 Ιανουαρίου , αφιέρωμα στον Καλδή από το Artists Equity Panel , Art Student League

Έκθεση στην Broome Street Gallery , Νέα Υόρκη .

1999 Modern Odysses; Greek American Artists of the 20 th Century , Μουσείο Queens , Νέα Υόρκη

Έκθεση στην Lori Bookstein Fine Art , Νέα Υόρκη

Έκθεση στο Hellenic Foundation for Greek Art, Νέα Υόρκη .

2000 Έκθεση στην College Gallery, Staten Island , Νέα Υόρκη .

 


Στο μεσαίο επίπεδο της αίθουσας, θα παρουσιαστεί έκθεση με ζωγραφικά έργα σε χαρτί και κολάζ, του γνωστού λογοτέχνη και ποιητή Νάνου Βαλαωρίτη . Η ενασχόληση αυτή του δημιουργού με τα εικαστικά δεν είναι ευρέως γνωστή, παρ΄όλ΄ αυτά χρονολογείται από την περίοδο 1954 - 1956 όταν βρίσκονταν στο Παρίσι, όπου απεικόνιζε διάφορα αντικείμενα που έβρισκε στις υπαίθριες αγορές. Στην έκθεση του όμως αυτή θα παρουσιαστούν μεταγενέστερα έργα, κυρίως της περιόδου 1968 - 1976 (επταετία της Χούντας), διάστημα κατά το οποίο ο Βαλαωρίτης διέμενε στην Καλιφόρνια των Η.Π.Α., διδάσκοντας στο πανεπιστήμιο " San Francisco State University ". Όπως λέει ο ίδιος : «Τα έργα αυτά ήταν μια εκτόνωση από το στρες της διδαχής και από την κατάσταση στην Ελλάδα που με εξόργιζε». Στα έργα αυτά υπάρχουν σημεία όπου σατιρίζει διάφορα στρατιωτικά πρόσωπα και άλλες καταστάσεις.

Ο τρόπος με τον οποίο τα σχεδίαζε ήταν υπερρεαλιστικής εμπνεύσεως, δηλαδή πρόκειται για αυτόματα σχέδια που γίνονταν όπως τον καθοδηγούσε το χέρι και φυσικά το μάτι του. Πολλοί ποιητές στη σπουδαία εποχή του υπερρεαλισμού, από το 1920 μέχρι το θάνατο του Breton , έγραφαν και έφτιαχναν εικαστικά, είτε αντικείμενα, είτε σχέδια και πίνακες. Αυτή η σχέση της ποίησης με το εικαστικό έργο, αρχίζει με τον Baudelaire και κορυφώνεται με τους υπερρεαλιστές. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι και τον 19 ο αιώνα ο Victor Hugo σχεδίαζε με πολύ εμπνευσμένο τρόπο. Γενικά ο Βαλαωρίτης θεωρεί την εικαστική διάσταση ως μία συνέχεια της ποιητικής έμπνευσης. Τα χρώματα των χρωματιστών - ζωγραφισμένων με μαρκαδόρους και πενάκια - έργων του σε χαρτί, έχουν να κάνουν με την Αλχημεία και την Αστρολογία, λόγω του υπερρεαλιστικού ενδιαφέροντος του για τις απόκρυφες αυτές επιστήμες. Τα περίεργα όντα, που απεικονίζονται σε αυτά, τα έντονα χρώματα και οι ανορθόδοξες συχνά υπερρεαλιστικές συνθέσεις τους, αποπνέουν μυστηριακή ατμόσφαιρα και παραπέμπουν σε άλλες εποχές προγενέστερες ή μεταγενέστερες.


Στο επάνω επίπεδο της αίθουσας παρουσιάζεται ατομική έκθεση καλλιτεχνικών κατασκευών και κοσμήματος της Νατάσας Χριστέλη , με τίτλο : «Ισορροπώντας μεταξύ χρώματος και ύλης». Οι κατασκευές της καλλιτέχνιδος σαν προέκταση της ζωγραφικής της, απεικονίζουν κυρίως μοτίβα από το φυσικό περιβάλλον, με δισδιάστατο-τρισδιάστατο χαρακτήρα. Η ανάγκη να εκφραστεί και στις τρεις διαστάσεις, ήταν αυτή που την οδήγησε να ασχοληθεί με τη σχεδίαση και κατασκευή κοσμημάτων. Το ασήμι, το αρζαντό και οι ημιπολύτιμοι λίθοι ήταν τα υλικά που χρησιμοποιούσε μέχρι τώρα. Σ΄αυτήν την έκθεση παράλληλα με τα ασημένια κοσμήματα, παρουσιάζει και μια σειρά με κοσμήματα και κατασκευές από ύφασμα, χαρτί, σύρματα, πλαστικό κ.λ.π.

Το ύφασμα σαν υλικό, με την αέρινη υφή του, τις διαφορετικές ποιότητες, τα έντονα ή τρυφερά του χρώματα, σε συνδυασμό, με το χαρτί, το σύρμα και τα άλλα υλικά, της έδωσε την ευκαιρία να δημιουργήσει συνθέσεις ανάλαφρες, γεμάτες χρώμα, σε αντίθεση με την ψυχρότητα του μετάλλου. Οι δύο ενότητες της δουλειάς της που παρουσιάζονται στην έκθεση αυτή, ισορροπούν καθώς κάθε μία από αυτές της δίνει άλλες δυνατότητες έκφρασης.


Διάρκεια εκθέσεων έως : Σάββατο 2 Δεκέμβρη 2006

   Πίσω στις περασμένες εκθέσεις